>
>
>
>
>
>
>
>
>
>
>
>
>
>
>
>
>
>
>
>
>
>
>
>
>
>
>
>
>
>
|
Cashel: Rock of Cashel
Zwiedzanie rozpoczyna się od Hall of the Vicars (Sala Kantorów) zbudowanej w XV w. dla ośmiu śpiewających do mszy meistersingers wyrzuconych później z zawiści o władzę, jaką dawała im ich uprzywilejowana pozycja. Piętro budowli dzieli się na główną salę z przegrodami i galerią minstreli oraz pomieszczenia, które były prawdopodobnie sypialniami.
Na dole, w sklepionej krypcie jest przechowywany oryginalny krzyż św. Patryka, który stał niegdyś na zewnątrz, gdzie dzisiaj można zobaczyć kopię. Wedle tradycji, potężny cokół krzyża to kamień koronacyjny królów Munsteru. Najsłynniejszym z owych władców był Brian Boru, zabity w namiocie przez uciekającego wikinga podczas bitwy pod Clontarf.
Zbudowana w latach 1127–1134 Cormac’s Chapel (kaplica Cormaca) to najstarszy i najpiękniejszy z zachowanych w Irlandii kościołów romańskich. Kunsztowne zdobienia są równie efektowne, co wyjątkowe. W architekturze wyraźnie widać wpływy kontynentalne – bliźniacze kwadratowe wieże są prawdopodobnie dziełem mnichów przybyłych z niemieckiej Ratyzbony. Tympanony widoczne nad okazałą północną bramą są rzadkością w irlandzkiej architekturze sakralnej. Przez bramę najprawdopodobniej wiodło niegdyś główne wejście, jednak zostało zamurowane.
Powyżej wyrzeźbiono ciekawą scenę przedstawiającą wielką bestię chwytającą mniejszą i jednocześnie chwytaną przez muskularnego centaura w normandzkim hełmie. Sześć rzędów filarów tworzy sklepiony niczym tunel portyk osłonięty zewnętrznym kamiennym dachem. Łuki wieńczą kapitele, ludzkie głowy, fantastyczne zwierzęta, żłobienia i woluty.
Niewielkie rozmiary kaplicy, brak obejść i stromy kamienny dach to cechy typowo irlandzkie – podobne budowle można zobaczyć w Glendalough i Kells. Mur na wprost wejścia zdobią potrójne arkady z dużym okrągłym oknem w centrum oświetlającym niegdyś całą kaplicę. Wewnątrz nad ołtarzem i powyżej arkady prezbiterium widać resztki oryginalnych zdobień. Zachowany częściowo XII- -wieczny sarkofag pod ścianą zdobią przepiękne skandynawskie urny z wijącymi się wężami i wstęgami. W sarkofagu spoczywają podobno szczątki króla Cormaca.
Budowę katedry rozpoczęto mniej więcej sto lat po ukończeniu Cormac’s Chapel. Z założenia anglonormandzka, z gotyckimi łukami i oknami, jest jednak dziełem irlandzkim, wzniesionym bez pomocy z zagranicy. Zgrabną budowlę z kamieni wapiennych zdobi ciąg smukłych wysoko umieszczonych okien lancetowych oraz piękne okna czterolistne.
Niektóre z nich zostały znacznie zmniejszone, zapewne po to, by zwiększyć obronność budowli. Prezbiterium jest dłuższe od nawy i, podobnie jak ona, nie ma bocznych obejść. Nawę skrócono, aby postawić wieżę zamkową, która pełniła funkcję obronną i była rezydencją arcybiskupa.
Wieża środkowa u zbiegu transeptów również jest okazała. Wspierają ją cztery gotyckie łuki wsparte na wyjątkowo szerokich filarach połączonych pięknym sklepieniem. Na szczyt wiodą kręte schody z południowego transeptu (nie zawsze otwarte). Wzdłuż nawy i ścian prezbiterium biegną galerie, w których prawdopodobnie w czasie mszy stali trędowaci. W transeptach warto zwrócić uwagę na płytkie kaplice z ołtarzami i niszami grobowymi.
W północnym transepcie zachowały się piękne płyciny z XVI-wiecznych grobowców-ołtarzy. Na najmniej zniszczonej widać kunsztownie wyrzeźbiony orszak świętych.
Okrągła wieża o wysokości ok. 28 m to najstarsza budowla na Skale. Ze względu na zwężający się ku górze kształt przypuszcza się, że może pochodzić z X w., chociaż według oficjalnej wersji powstała na początku XII w. Nie jest to typowa wieża: drzwi wejściowe znajdowały się pierwotnie 3,5 m nad ziemią, a rozmieszczone na różnych poziomach okienka zapewniały widok na wszystkie strony świata.
|
|
